Turmac Banner

Turmacfabriek, Zevenaar

Afstudeerproject afdeling RMIT (tegenwoordig ‘Heritage & Architecture’), renovatie, aan de TU Delft.

De Turmac fabriek

Tegen het stadscentrum van Zevenaar ligt een oude fabriek, de Turmac. Deze fabriek is van groot belang geweest voor de ontwikkeling van de stad, zowel sociaal als economisch.
De eigenaar, British American Tobacco (BAT), heeft afstand gedaan van het gebouw en de gemeente Zevenaar was al op zoek naar een nieuwe locatie voor hun gemeentehuis. Het sprak voor zich dat de gemeente zijn intrek zou nemen in het symbool voor de 20ste eeuwse groei van Zevenaar. Het programma voor een gemeentehuis besloeg ongeveer de helft van het bouwvolume van de productiehal, de andere helft heb ik getransformeerd tot een kunst- en cultuurcentrum.

Overgang Stad naar Weiland

Toen de fabriek opgericht werd, lag deze net buiten de stad. Maar doordat Zevenaar flink gegroeid is in de afgelopen eeuw, blokkeerde de fabriek samen met een noordelijker gelegen landgoed, de groei naar het oosten. Zevenaar is daardoor een acentrische stad, waar het winkelgebied dicht tegen de rand ligt met alle woonwijken aan de west- en noordzijde.
Nu de fabriek publiek toegankelijk wordt, ontstaat er de mogelijkheid om het de weilanden en het centrum te verbinden. Door het gebouw dat tot voor kort altijd het de weilanden scheidde van de stad te openen naar het land, wordt de bezoeker bewust van de grens met het landschap.

  • Vogelvlucht, dakaanzicht. Het gebouw als één groot volume, dezelfde schaal als het voormalig industrieterrein waarop het ligt. Het grondvlak is gelijk aan de originele vorm van de fabriekshal van de Turmac.
  • Vogelvlucht verdieping. Binnen zet de kleinere korrelgrootte van het centrum van Zevenaar zich voort op de verdieping, waarbij de studio's en kantoren aan een binnenstraat parallel aan de gevel liggen.
  • Vogelvlucht begane grond. Hier komt het landschap het gebouw binnen. De publieke functies van het gemeentehuis zijn verbonden met het park. Deze verbinding is overal in het gebouw voelbaar.

Concept

Om de abrupte overgang te benadrukken, wilde ik dat de bezoeker vanaf het moment van het betreden van het gebouw gewezen werd op de aanwezigheid van het landschap. De twee monumentale gevels blijven zo veel mogelijk ongewijzgd, de twee gevels die vervangen moeten worden til ik deels op. Door de begane grond zo open mogelijk te houden, wordt de blik van de bezoeker naar het park en het landschap geleid.

Bovenwereld (stad)
Alle functies die privacy nodig hebben (raadszaal, kantoren B&W, maar ook studio’s voor het cultuurcentrum) krijgen een plek in de ‘bovenwereld’. Deze bestaat uit een groot aantal gesloten volumes die een soort van stad op de bovenste verdieping vormen. Deze volumes refereren aan de ‘stedenbouwkundige korrel’ van Zevenaar zelf.
De straat die tussen deze volumes doorloopt is visueel verbonden met zowel de begane grond als het landschap buiten. De bezoeker van het openbare deel van het gemeentehuis zal dus zijn/haar burgemeester geregeld aan het werk zien, en vice versa; wat de afstand tussen bestuur en burger klein zal houden.

Benedenwereld (landschap) en Park
De benedenwereld is publiek toegankelijk. Het grid van het park wordt door het hele gebouw beleefd. Ook al ziet een bezoeker niet vanaf iedere plek direct de weilanden, de vormentaal van plaatst de bezoeker bij binnenkomst in het gebouw meteen in het landschap.
De volumes in dit deel van het gebouw zijn ook openbaar (een theaterzaal, overlegplekken tussen burger en ambtenaar, kunstuitleen, etc.). Hierom heb ik qua materialisatie gekozen voor Clickraft, een lichtgewicht bouwsysteem bestaande uit gespannen multiplex. De sierlijke patronen en uitstraling van het hout passen goed bij het thema van het landschap.

Afstudeeropdrachten van de TU Delft zijn nagenoeg altijd fictief van aard. De werkelijke opdracht tot verbouwing van de Turmac fabriek is uiteindelijk naar Inbo gegaan. Zij hebben in december 2015 de verbouwing tot gemeentehuis gerealiseerd.

PDFKleurenposter,
PDFDoorsnedes,
PDFPlattegronden,
PDFGevels en Situatie,
PDFTechniek,
PDFP5 Presentatie, (26mb).

DogmA Banner

DogmA Hûs, Leeuwarden

Tijdens mijn stage bij Onix ben ik betrokken geweest bij meerdere projecten, in de maquettekamer of aan de ontwerptafel, maar het grootste deel van mijn tijd werkte ik aan het Dogma huis.

De naam “Dogma” verwijst naar het Dogme-manifest van regisseur Lars von Trier, die van alles deed om zo naturel mogelijk te filmen, en verwijst daarmee naar de eerlijkheid die Onix wil bereiken binnen het ontwerp. Het huis heeft een stenen basement, met daarop een houten skelet met daarin de belangrijkste verblijfsruimten.

Voor dit project heb ik ontwerpstudies gedaan in maquettes en schets, maar ook heb ik de meeste tekeningen gemaakt in de DO- en bouwaanvraagfase. Hierbij heb ik de vrijheid genoten om zelf details te ontwikkelen die het concept van het huis versterken. Daarbij heb ik overleg gevoerd met opdrachtgever en technisch adviseurs om tot zo eerlijk mogelijke oplossingen voor ruimtelijke en bouwtechnische problemen te komen.

Webpublicaties:
http://www.onix.nl/
http://www.archdaily.com/
http://www.architectuurgids.nl/
http://www.archined.nl/

Ook is het project is opgenomen in “Architectuur in Nederland. Jaarboek 2005 / 2006”,  in het boek “Onix. wachten op betekenis” en beschreven in meerdere tijdschriften. Tot slot kwam het op 19 april 2012 voorbij als droomhuis in het tv -programma Huizenjacht (heb geduld, de video laadt wat langzaam).

  • De houten hoek van het huis. Van het houten volume is een stuk afgesneden, parallel aan de straat, waardoor de gevellijn schuin oploopt. Ook komt daardoor het metselverband duidelijk naar voren, in de plint, omdat de "stapel bakstenen" ook schuin wordt afgesneden.
  • De lamellen in de gevel zorgen ervoor dat men stil moet staan om een rustig beeld naar binnen of buiten te hebben. Hierdoor kunnen de bewoners rustig vanaf de keukentafel naar buiten kijken, maar kunnen voorbijgangers geen blik naar binnen werpen zonder stil te staan en te "gluren".
  • Vanaf de slootzijde kan men zo het dak oplopen, een houten schil die om het hele huis is gevouwen.
  • Vanuit de studeerkamer heeft men ruim uitzicht over de omgeving. Alle ruimten staan in open verbinding met elkaar, maar aan het ene eind van de "route" ligt deze kamer, en helemaal aan het andere eind de kinderspeelkamer. Wel is er vanuit de studeerkamer een doorkijk naar de speelkamer, waardoor er nog wel controle is mochten de speelactiviteiten uit de hand lopen.
  • De ouderlijke slaapkamer ligt nog één stap verder dan de studeerkamer, maar is wel afgesloten van de route. Het is de enige verblijfsruimte die volledig in het houten deel van het huis ligt.

fotografie: Ron de Jong

Excursie Banner

Excursies

De beste manier om te leren over architectuur is niet door boeken te lezen, door lezingen te volgen, maar door architectuur op te zoeken. In Mei gingen we ieder jaar met 27 studenten een week op excursie naar de hoogtepunten in de Europese architectuur. Vanaf mijn eerste studiejaar ben ik actief geweest in de organisatie hiervan; we bezochten Berlijn, Londen, Wenen, Parijs, Barcelona en reisden door Zwitserland en Italië, op zoek naar Gropius, Le Corbusier, Hadid, Palladio en Gaudi.

Hierdoor hadden studenten van onze opleiding een gezamenlijk kader waaruit we konden putten tijdens ontwerplessen. We kenden de architectuur in ruimte, in plaats van vanaf dia’s of afbeeldingen. Vanuit deze excursies is ook TEKHNIKOΣ ontstaan, een studievereniging van enthousiastelingen op het gebied van architectuur.

  • Leermeester Leermeester Ir Frans Boot legt een groep studenten uit over de ontwerpkeuzes van Piano bij zijn Beyeler Foundation (Riehen, Zwitserland).
  • Villa Almerico Capra Villa Almerico Capra Ook wel bekend als Villa Rotonda, één van Andrea Palladio's bekendste werken (Vicenza, Italië).
  • Notre Dame du Haut Notre Dame du Haut Eén van Le Corbusier's latere werken, waarin hij veel sculpturaler te werk ging dan in zijn vroegere werken (Ronchamp, Frankrijk).
  • Portugese Paviljoen Portugese Paviljoen Siza maakte voor de Expo98 een paviljoen van het gastland met een voorgespannen betonnen dak die 67m overkapt met een dikte van maar 200mm (Lissabon, Portugal).
  • Brandweerkazerne Brandweerkazerne Het eerste uitgevoerde ontwerp van Zaha Hadid was voor Vitra. De kazerne is tegenwoordig in gebruik als expositieruimte (Weil am Rhein, Duitsland).
  • Tegendraads Tegendraads Studenten breken de regels bij de Beyeler Foundation (Riehen, Zwitserland).
  • Gare do Oriente Gare do Oriente Calatrava speelt met materiaaleigenschappen van beton en staal om zo tot een spectaculair ontwerp te komen voor één van de drukste knooppunten van Portugal (Lissabon, Portugal).
  • La Maison La Roche La Maison La Roche Geen betere plek voor een groepsfoto dan bij Fondation Le Corbusier (Parijs, Frankrijk).
  • London City Hall London City Hall De bolle vorm van het stadhuis is gekozen om de ruimte-geveloppervlak ratio van het gebouw te idealiseren. Dit zou bevordelijk moeten zijn voor een laag energieverbruik. Daarbij contrasteert het ook sterk met de nabijgelegen Towerbridge (Londen, Engeland).
  • Rietveld Schröderhuis Rietveld Schröderhuis Een open plattegrond met verschuifbare binnenwanden maken van het huis een soort machine om in te wonen (Utrecht, Nederland).
  • Casa Bianchi Casa Bianchi Een ondersteboven huis van Mario Botta, waar de entree via een brug op de bovenste verdieping ligt en de privé ruimten zich op de lager gelegen verdiepingen bevinden (Riva San Vitale, Italië).
  • KKL Congres Centrum KKL Congres Centrum Een maximaal overstek van het luifel met een minimale dikte van het dak. Pas aan de overzijde van het meer is de truc zichtbaar die Jean Nouvel toepaste om dit effect te bewerkstelligen: een uiterst verjongd dak (Luzern, Zwitserland).
  • Stadhuis Stadhuis File... Na sluitingstijd aangekomen... Toch even naar binnen gluren (Alphen aan de Rijn, Nederland).
  • The Whale The Whale Eén van de drie "meteorieten" in het stedenbouwkundig plan van West8, ontworpen door Architekten Cie (Amsterdam, Nederland).
  • Reichstag Reichstag De Engelse architect Norman Foster renoveerde de Reichstag, een gebouw dat in de oorlog zwaar beschadigd was geraakt bij bombardementen van de geallieerden. Tegenwoordig is het Duitse Parlement gehuisvest onder de glazen koepel (Berlijn, Duitsland).