Clickraft Banner

Clickraft, Winsum

In Winsum staat een paviljoen / tuinhuis langs de snelweg, een prototype van een bouwsysteem genaamd Clickraft. Dit systeem is ontwikkeld door Chris Moller en Jaap Dankert om low-tech en kostenefficiënte bouwpakketten te kunnen leveren voor diverse situaties.

Het ontwerp is gemaakt door Jaap Dankert en gedurende het omzetten van digitaal model naar definitief ontwerp heb ik als sparringspartner gefungeerd en hebben we samen gezocht naar oplossingen voor de technische uitdagingen die het bouwsysteem met zich meebrengt. Het sparren heeft tot enkele mutaties geleid van het systeem, dit is natuurlijk het doel van prototypes, en zelfs tot ver in de bouw hebben we ontwikkelingen doorgevoerd in Clickraft.

  • Verzaagde multiplex platen zijn de basis van het ontwerp. Hierin worden de inkepingen gefreesd, waarna de "leaves" en "beams" inelkaar worden geklikt.
  • We hebben het object eerst helemaal op maat gemaakt in een uienschuur, pas toen het helemaal af was konden we het demonteren en verplaatsen.
  • De rafts (delen van ongeveer 240x240cm) zijn inzichzelf stijf en sterk, en konden zodoende eenvoudig op de wagen vervoerd worden.
  • Het paviljoen, bijna af. Het onderste deel is gemaakt van platen geperst gerecycled plastic en zichtdicht, zodat op de planken hierachter allerlei potten en gereedschappen kunnen worden opgeslagen zonder dat het slordig oogt.
  • De lijnen van de dakconstructie lopen van buiten vloeiend door naar binnen.
  • De polycarbonaatplaten gevel het geheel een lichte uitstraling en versterken de grafische kwaliteit van het clickraft bouwsysteem.
  • Low-tech bouwsysteem, maar met een strak resultaat.
  • De leaves en beams kunnen inelkaar geschoven worden en vormen dan een wand- of dakdeel, een raft. Deze rafts worden aanelkaar geschroeft, maar dit zijn dan ook de enige schroeven die nodig zijn voor de constructie. De rafts zelf staan door de buiging van de leaves zo onder spanning dat ze een stijf en sterk geheel vormen.

Turmac Banner

Turmacfabriek, Zevenaar

Afstudeerproject afdeling RMIT (tegenwoordig ‘Heritage & Architecture’), renovatie, aan de TU Delft.

De Turmac fabriek

Tegen het stadscentrum van Zevenaar ligt een oude fabriek, de Turmac. Deze fabriek is van groot belang geweest voor de ontwikkeling van de stad, zowel sociaal als economisch.
De eigenaar, British American Tobacco (BAT), heeft afstand gedaan van het gebouw en de gemeente Zevenaar was al op zoek naar een nieuwe locatie voor hun gemeentehuis. Het sprak voor zich dat de gemeente zijn intrek zou nemen in het symbool voor de 20ste eeuwse groei van Zevenaar. Het programma voor een gemeentehuis besloeg ongeveer de helft van het bouwvolume van de productiehal, de andere helft heb ik getransformeerd tot een kunst- en cultuurcentrum.

Overgang Stad naar Weiland

Toen de fabriek opgericht werd, lag deze net buiten de stad. Maar doordat Zevenaar flink gegroeid is in de afgelopen eeuw, blokkeerde de fabriek samen met een noordelijker gelegen landgoed, de groei naar het oosten. Zevenaar is daardoor een acentrische stad, waar het winkelgebied dicht tegen de rand ligt met alle woonwijken aan de west- en noordzijde.
Nu de fabriek publiek toegankelijk wordt, ontstaat er de mogelijkheid om het de weilanden en het centrum te verbinden. Door het gebouw dat tot voor kort altijd het de weilanden scheidde van de stad te openen naar het land, wordt de bezoeker bewust van de grens met het landschap.

  • Vogelvlucht, dakaanzicht. Het gebouw als één groot volume, dezelfde schaal als het voormalig industrieterrein waarop het ligt. Het grondvlak is gelijk aan de originele vorm van de fabriekshal van de Turmac.
  • Vogelvlucht verdieping. Binnen zet de kleinere korrelgrootte van het centrum van Zevenaar zich voort op de verdieping, waarbij de studio's en kantoren aan een binnenstraat parallel aan de gevel liggen.
  • Vogelvlucht begane grond. Hier komt het landschap het gebouw binnen. De publieke functies van het gemeentehuis zijn verbonden met het park. Deze verbinding is overal in het gebouw voelbaar.

Concept

Om de abrupte overgang te benadrukken, wilde ik dat de bezoeker vanaf het moment van het betreden van het gebouw gewezen werd op de aanwezigheid van het landschap. De twee monumentale gevels blijven zo veel mogelijk ongewijzgd, de twee gevels die vervangen moeten worden til ik deels op. Door de begane grond zo open mogelijk te houden, wordt de blik van de bezoeker naar het park en het landschap geleid.

Bovenwereld (stad)
Alle functies die privacy nodig hebben (raadszaal, kantoren B&W, maar ook studio’s voor het cultuurcentrum) krijgen een plek in de ‘bovenwereld’. Deze bestaat uit een groot aantal gesloten volumes die een soort van stad op de bovenste verdieping vormen. Deze volumes refereren aan de ‘stedenbouwkundige korrel’ van Zevenaar zelf.
De straat die tussen deze volumes doorloopt is visueel verbonden met zowel de begane grond als het landschap buiten. De bezoeker van het openbare deel van het gemeentehuis zal dus zijn/haar burgemeester geregeld aan het werk zien, en vice versa; wat de afstand tussen bestuur en burger klein zal houden.

Benedenwereld (landschap) en Park
De benedenwereld is publiek toegankelijk. Het grid van het park wordt door het hele gebouw beleefd. Ook al ziet een bezoeker niet vanaf iedere plek direct de weilanden, de vormentaal van plaatst de bezoeker bij binnenkomst in het gebouw meteen in het landschap.
De volumes in dit deel van het gebouw zijn ook openbaar (een theaterzaal, overlegplekken tussen burger en ambtenaar, kunstuitleen, etc.). Hierom heb ik qua materialisatie gekozen voor Clickraft, een lichtgewicht bouwsysteem bestaande uit gespannen multiplex. De sierlijke patronen en uitstraling van het hout passen goed bij het thema van het landschap.

Afstudeeropdrachten van de TU Delft zijn nagenoeg altijd fictief van aard. De werkelijke opdracht tot verbouwing van de Turmac fabriek is uiteindelijk naar Inbo gegaan. Zij hebben in december 2015 de verbouwing tot gemeentehuis gerealiseerd.

PDFKleurenposter,
PDFDoorsnedes,
PDFPlattegronden,
PDFGevels en Situatie,
PDFTechniek,
PDFP5 Presentatie, (26mb).